X
تبلیغات
روانشناسی تربیتی
مقالات روانشناسی تالیف و ترجمه نویسنده وبلاگ.به علاوه مطالبی درباره روانشناسی

خلاقیت و نبوغ (۴)

طرح عمومی شخصیت

از زمان شروع پژوهش در زمینه شخصیت خلاق، پژوهشگران به طور دوره­ای مقالات بازنگری در زمینه یافته­های مرکزی پژوهش­ها منتشر کرده­اند (به عنوان مثال، بارون و هارینگتون، 1981؛ فیست،1998). این بررسی­ها نشان می­دهند که با توجه به عوامل مرتبط با تغییرات بین فرهنگی در خلاقیت ظاهراً تحقیقات به اجماعاتی نیز دست پیدا کرده­اند. به این معنا، افرادی که سطح بالایی از خلاقیت را نشان می­دهند با افرادی که خلاقیت کمتری را بروز داده­اند از نظر تعدادی ویژگی­های شناختی و استعداد متفاوتند. جالبترین این ویژگی­ها پیچیدگی آن است. نوابغ خلاق اغلب ویژگیهای بسیار متغیر و حتی گاهی اوقات ویژگی­های متناقضی دارند.

برای روشن شدن این نکته، به شش خوشه یافته زیر توجه کنید:


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه هفتم آبان 1392ساعت 11:0  توسط سلیم حقیقی  | 

خلاقیت و نبوغ (۳)

تعریف تاریخ سنجی

هنگامی که گالتون کتاب نبوغ ارثی خود را نوشت، هیچ اندازه روانسنجی وجود نداشت که بتواند در تعریف نبوغ مورد استفاده قرار گیرد. بنابراین، گالتون تعریف عملیاتی متفاوتی را به کار برد، تعریف تاریخ سنجی (وودز،1911). طبق این راه حل، نبوغ بر اساس سهم یک فرد در یک حیطه خاص از دستاوردهای انسان تعریف می­شود. پس نابغه کسی است که بر روی یک یا چند حیطه تأثیر قابل ملاحظه داشته است. برجسته ترین نوابغ کسانی­اند که نامشان بر یک کشف، نهضت، و یا اصل نهاده شده است. به عنوان نمونه، انقلاب کوپرنیکی، فیزیک نیوتنی، داروینیسم، پاستوریزاسیون و لغزش­های فرویدی. علاوه بر این، مثل تعریف روانسنجی، ارزیابی تاریخ سنجی نیز می­تواند برای سنجش اندازه نسبی نبوغ به کار رود (سیمونتون،1990). وقتی درجه تأثیر فرد بیشتر باشد شهرت او نیز بالاتر است و در نتیجه سطح نبوغش بالاتر است (نگاه کنید به عنوان مثال، نگاه کنید به جی. ام. کتل،1903، لودویگ، 1992b؛ سیمونتون، 1998a).


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه دهم شهریور 1392ساعت 13:52  توسط سلیم حقیقی  | 

خلاقیت و نبوغ (۲)

تعریف روانسنجی

گالتون (1869) نبوغ را به عنوان توزیع نرمال آنچه او «توانایی طبیعی» می­نامید تعریف می­کرد. او آن دسته از افرادی که از نظر توانایی طبیعی در انتهای بالایی منحنی نرمال قرار می­گیرند را نابغه می­داند. متاسفانه، گرچه گالتون (1883) تلاش کرد ابزاری طراحی کند که به طور مستقیم تفاوتهای فردی در توانایی طبیعی را اندازه بگیرد، در نتیجه روشهای «تن سنجی» به شکل بدی شکست خورد.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه یکم شهریور 1392ساعت 23:16  توسط سلیم حقیقی  | 

 خلاقیت و نبوغ (۱)

نویسنده: دین کیت سیمونتون                  مترجم: سلیم حقیقی

خلاقیت و نبوغ بسیار مطلوب هستند اما در عین حال ویژگیهایی هستند که به سختی درک می­شوند. کارفرمایان صنایعی که تکنولوژی­های سطح بالا را به کار می­برند اغلب آرزو دارند کارگرانشان خلاقتر باشند، و بنابراین کارگاههای خلاقیتی که مدعی رسیدن به این هدف هستند زیاد شده­اند. والدین معمولاً خواهان اینند که یاد بگیرند چگونه از بدو تولد با فرزندانشان رفتار کنند تا  «نابغه» شوند و اغلب سخت تلاش می­کنند تا فرزندشان را در برنامه­های ویژه­ی تیزهوشی ثبت نام کنند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و هفتم اردیبهشت 1392ساعت 16:55  توسط سلیم حقیقی  | 

شخصیت و ظرفیت تجربه­ های مذهبی و معنوی (۷)

شاخه شخصیت تنها با توصیف تفاوتهای فردی کار نمی­کند بلکه به یافتن قوانینی جهانی درباره رفتار انسان نیز می­پردازد. بنابراین شاخه شخصیت باید با چالش­های توضیح جهانی بودن باورها و رفتارهای مذهبی دست و پنجه نرم کند. ارزشیابی مذهب و کارکردهای احتمالاً سازگارانه آن موضوع بررسی­های قابل توجهی بوده است که اخیراً توسط پژوهشگران زیادی که رویکردهای نظری و روش­شناختی متنوعی نیز داشته­اند اجرا شده­اند. دانشمندان شناختی، روانشناسان تکاملی، و مردم شناسان فرهنگی در میان این پژوهشگران مشهورترند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و هفتم بهمن 1391ساعت 13:17  توسط سلیم حقیقی  | 

شخصیت و ظرفیت تجربه­ های مذهبی و معنوی (۶)

از دیر باز تغییر مذهب یکی از موضوعات مورد علاقه پژوهشگرانی بوده است که به درک ارتباط مذهب و شخصیت علاقه داشته­اند. اهمیت انتقال معنوی در مذاهب جهانی به مقدار فراوان مورد تأکید بوده است. تقریباً تمام مذاهب تجربه­های معنوی تغییرپذیر را برجسته ساخته و به روشنی توضیح داده­اند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و دوم دی 1391ساعت 20:3  توسط سلیم حقیقی  | 

شخصیت و ظرفیت تجربه­ های مذهبی و معنوی (۵)

رشد پژوهشهای تجربی در موضوعات مذهبی و معنوی ممکن است از عوامل متعددی تأثیر گرفته باشد، یکی از آنها این است که ادبیات موضوع نشان داده متغیرهای مذهبی و معنوی بر سلامت انسان و بهزیستی ذهنیش تأثیر دارند. بیماران مراکز سلامتی، به طور کلی، به جنبه ­های معنوی بیماریشان توجه نشان می­ دهند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه سیزدهم دی 1391ساعت 15:34  توسط سلیم حقیقی  | 


شخصیت و ظرفیت تجربه­ های مذهبی و معنوی (۴)

باز هم راه دیگری برای مفهوم سازی شخصیت و مذهب وجود دارد و آن به کمک اصطلاحات اهداف یا تلاشهاست. فالوینگ تیلیچ (1957) و من (ایمونز، 1999) معتقدیم که مذهب و معنویت هر دو به فرجام انسانها توجه دارند و من یک برنامه پژوهشی ایجاد کرده ­ام تا انواع توجه به فرجام و نقش آنها را در شخصیت و بهزیستی ذهنی بشناسم. یک دیدگاه مذهبی می­تواند سرآغاز تعدادی از بنیادیترین تلاشهای انسان را روشن کند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و چهارم آذر 1391ساعت 21:34  توسط سلیم حقیقی  | 

شخصیت و ظرفیت تجربه­ های مذهبی و معنوی (۳)

تعیین اینکه چگونه مذهبی بودن به ابعاد مهم شخصیت انسان ارتباط دارد نقطه آغاز مهمی برای بهبود ارتباطات بین روانشناسی شخصیت و مطالعه علمی مذهب است. در دهه اخیر، بسیاری از پژوهشگران بررسی­ هایی داشته ­اند که آیا تفاوت­های فردی در مذهبی بودن با صفات شخصیت همبستگی دارد.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم آذر 1391ساعت 17:10  توسط سلیم حقیقی  | 

شخصیت و ظرفیت تجربه­ های مذهبی و معنوی (۲)

برای اینکه بتوانیم در یک رشته علمی پیش رفته تا به نتیجه­ ای برسیم لازم است در معنای هسته اصلی موضوع و اندازه­ گیری آن اتفاق نظر وجود داشته باشد. فقدان دقت در این زمینه به پیشروی در یک رشته علمی ضربه خواهد زد. مذهب «مجموعه­ ای از باورها، نمادها، و روشها درباره واقعیت است که از ماوراء آمده و ادعا می­ شود زندگی انسان را سازمان داده و هدایت می­کند» (اسمیت، 2003، ص. 118).


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه پنجم آذر 1391ساعت 21:14  توسط سلیم حقیقی  |